لاپاراسکوپی

بهترین جراح کسی است که تا آن جا که بتواند از عمل جراحی جلوگیری کند.

در مواقعی که واقعا به عمل جراحی نیاز باشد سعی کند تا حد امکان عمل را بدون آسیب و با حداقل صدمات بافتی به انجام برساند.

در قدیم گفته می شد “هرچه جراحی بزرگ تر باشد برش صورت گرفته روی بدن هم بزرگتر خواهد بود! “

در قرن ۲۱ کاملا عکس آن حقیقت دارد و هرچه جراح ماهر تر باشد برش های صورت گرفته کوچکتر خواهند بود .

روش ویدئو لاپاراسکوپی دنیای جراحی را برای همیشه عوض کرد.

این روش لاپاراسکوپی را از یک عمل تک نفره به یک ارکستر بزرگ تبدیل کرد.

امروزه لاپاراسکوپی در رشته های مختلف پزشکی به کار گرفته میشود که از جمله آن :

  • زنان و زایمان:

آمنیوسنتز – حاملگی خارج از رحمی – اندومتریوز – جراحی های رحم و لوله های فالوپ – هیسترکتومی – سیستوکتومی – بستن لوله های فالوپ برای جلوگیری از بارداری

  • جراحی کلیه ومجاری ادراری(اورولوژی):

سرطان مثانه – تومور های کلیه – خروج سنگ های کلیه – هایپرتروفی پروستات – آدرنکتومی – بی اختیاری ادرار و درمان ناباروری

  • جراحی عمومی:

آپاندکتومی – کوله سیستکتومی – سنگ کیسه صفرا – جراحی های مری – ترمیم فتق – جراحی های کبد و مجاری صفراوی و جراحی های پانکراس

  • گوش وحلق و بینی:

جراحی سینوس و خروج تومور های نازال یا سینوسی

  • اورتوپدی:

جراحی مفاصل – آرتریت – جراحی های کمر و پا

  • جراحی کولورکتال:

جراحی های مقعد و رکتوم – کولکتومی – رزکسیون کولون – کولستومی – دیورتیکولیت – هموروئید – ایلئوستومی – جراحی پولیپ

  • درمان سرطان ها:

سرطان پستان – مری – روده کوچک – معده  – کبد – ریه – پانکراس – پروستات – کلیه – لنفوم – ملانوم

 

  • لاپاراسکوپی چیست؟
  • عمل جراحی لاپاراسکوپی چگونه انجام میشود ؟
  • مزایای لاپاراسکوپی چیست ؟
  • معایب احتمالی لاپاراسکوپی کدام است ؟
  • کدام جراحی ها با لاپاراسکوپی انجام می شود؟
  • چه نوع بیهوشی در عمل جراحی لاپاراسکوپی استفاده می شود؟
  • لاپاراسکوپی برای چه کسانی خوب است ؟
  • آمادگی قبل از عمل جراحی (لاپاراسکوپی)
  • چه اتفاقی در طول لاپاراسکوپی رخ می دهد؟
  • پس از لاپاراسکوپی چه اتفاقی می افتد؟
  • مراقبت های بعد از عمل
  • فرم رضایت عمل لاپاراسکوپی

لاپاراسکوپی چیست؟

لاپاراسکوپی راهی برای انجام عمل جراحی با استفاده از برش های کوچک است.
لاپاراسکوپی با عمل جراحی “باز” متفاوت است.
در روش باز برش روی پوست می‌تواند چندین سانتیمتر (۱۰-۱۵ سانتیمتر ) باشد.

ولی لاپاراسکوپی با ایجاد ۳ الی ۴ برش نیم سانتیمتری روی شکم انجام می‌شود.
جراحی لاپاراسکوپی “جراحی حداقل تهاجمی” نامیده می شود.

عمل جراحی لاپاراسکوپی چگونه انجام میشود ؟

در روش جراحی به روش لاپاراسکوپی از یک ابزار ویژه به نام “لاپاراسکوپ” استفاده می‌شود.
لاپاراسکوپ یک ابزار باریک و بلند است که از طریق یک برش کوچک ۰٫۵ سانتیمتری از طریق ناف وارد شکم می شود.
به پاراسکوپ یک دوربین متصل است، که به جراح اجازه می دهد تا اعضای شکم و لگن را روی یک مانیتور مشاهده کند.
در صورتی که داخل شکم مسئله و مشکلی وجود داشته باشد می توان از دیگر ابزارها استفاده کرد ، این ابزارها معمولاً از طریق شکاف های کوچک دیگری وارد شکم می شوند.

مزایای لاپاراسکوپی چیست ؟

  • اجتناب از قرار گیری احشا در معرض محیط بیرون وکاهش دما و خشک شدن با حداقل دستکاری و کشش اعضا و بافت ها
  • کاهش چسبندگی شکم و درد های راجعه به دنبال آن
  • کاهش انسداد روده ها و به دنبال آن کاهش میزان نازایی در خانم ها
  • افزایش دید از طریق بزرگنمایی و دید بهتر در فضاهای لگنی و زیر دیافراگمی
  • کاهش تماس پزشک و بیمار با مایعات بدن مثل خون و لذا کم شدن انتقال بیماری های ویروسی
  • کاخش احتمال بروز فتق در محل عمل در مقایسه با لاپاراتومی (جراحی باز )
  • کاهش میزان از دست رفتن خون در حین عمل و بعد از عمل در مقایسه با جراحی باز
  • بازگشت سریع تربیمار به کار و فعالیت های اجتماعی
  • کم تر بودن درد بعد از عمل جراحی لاپاراسکوپی نسبت به جراحی باز
  • کوتاه تر شدن مدت زمان بستری شدن در بیمارستان
  • کوتاه تر شدن مدت زمان بهبودی بعد از عمل
  • انسزیون (برش ) در جراحی باز بزرگتر از لاپاراسکوپی است با توجه به این که از انسزیون در لاپاراسکوپی کوچکتر است بهبودی زخمی سریعتر بوده و ریسک عفونت محل عمل بسیار کمتر از جراحی باز است.
  • برش کوچک تر در لاپاراسکوپی اسکار کمتری روی شکم بر جای می‌گذارد.

معایب احتمالی لاپاراسکوپی؟

  • لاپاراسکوپی ممکن است نسبت به جراحی باز مدت زمان بیشتری طول بکشد. سایر مشکلاتی که ممکن است با لاپاراسکوپی رخ دهند عبارتند از:
  • خونریزی
  • هرنی (فتق) در محل برش ها
  • خونریزی داخلی
  • عفونت
  • آسیب به عروق خونی و یا سایر ارگانها مانند (معده- روده- مثانه و حالب ها)

کدام جراحی ها با لاپاراسکوپی انجام می شود؟

  • تشخیص و همچنین درمان دردهای مزمن لگنی ، نازایی ، توده های لگنی.
  • اندومتریوز
  • حاملگی خارج از رحم
  • هیسترکتومی ( خارج کردن رحم )
  • سیستکتومی ( خارج کردن توده های تخمدانی )
  • تورشن تخمدان
  • میومکتومی ( خارج کردن میوم و فیبروم های رحمی )
  • اختلالات کف لگن ( مشکلات ادراری و پرولاپس اندام های لگن )
  • بدخیمی های ژنیکولوژیک

چه نوع بیهوشی در عمل جراحی لاپاراسکوپی استفاده می شود؟

لاپاراسکوپی معمولا با بیهوشی عمومی انجام می شود.

لاپاراسکوپی برای چه کسانی خوب است ؟

تمام بیمارانی که نیاز به عمل جراحی لگن و احشا داخل شکم، قفسه سینه و همچنین بافت های جدار شکم دارند می توانند از این روش کم خطر بهره مند شود.

بیماران چاق و چاقی مفرط به دلیل مخاطرات بیشتر عمل جراحی باز بیشتر از این روش سود می‌برند.

آمادگی قبل از عمل جراحی (لاپاراسکوپی)

هیچ عمل جراحی بدون خطر نیست و در این بین بیمار نقش مهمی برعهده دارد،به خصوص زمانی که وقت عمل از قبل تعیین شده باشد نقش بیمار پررنگ‌تر می‌شود.

بهتر است پزشکتان را در جریان هر نوع آلرژی ، سابقه بیماری یا درمانی قرار دهید.

اگر افراد نزدیک خانواده تان دچار مرگ زودتر از ۶۰ سالگی بوده‌اند را نیز عنوان کنید.

در خصوص تغذیه و سبک زندگی خود از قبیل مصرف دارو الکل سیگار و غیر با پزشکتان صحبت کنید.

به تغذیه تان اهمیت ویژه‌ای بدهید.

در برخی موارد لازم است که از چند روز و حتی چند هفته قبل از عمل جراحی تغذیه خاصی داشته باشید.

در هر حال هر عملی رژیم غذایی خاص لازم دارد، در حال کلی توصیه می‌شود که از مصرف مواد غذایی سنگین در شب قبل از عمل خود داری کنید روز قبل از ناهار را کامل کنید شام غذای سبک ولی مقوی مانند سوپ جوجه ، سوپ ماهیچه میل کنید.

از مواد غذایی سالم و سرشار از ویتامین‌ها و مواد معدنی استفاده کنید.

در این صورت احتمال بروز عوارض جانبی به حداقل رسیده و روند بهبودی با سرعت بالاتری خواهد شد.

نتایج یک پژوهش نشان می‌دهد داشتن رژیم غذایی کم چرب از چند هفته قبل از عمل باعث کاهش شدت عوارض جانبی جراحی می‌شود، چون بافت‌های چربی تاثیر زیادی در بروز التهاب های بدن دارد.

مدت زمان ناشتا بودن را رعایت کنید، لازم است حداقل از ۶ تا ۸ ساعت قبل از رفتن به اتاق عمل ناشتا باشید تا احتمال بالا آمدن اسید معده و ورود آن به ریه ها حین بیهوشی کمتر شود. ( در حین عمل های اورژانسی برای پیشگیری از بروز این مشکل از تکنیک های خاص استفاده می شود.)

استعمال سیگار و قلیون مشروب حداقل از دو هفته قبل از عمل ترک شود.

احتمال بروز عوارض جانبی عمل جراحی در سیگاری ها ۳ برابر بیشتر است.

این افراد معمولاً دو تا پنج روز بیشتر بستری می‌شوند.

دخانیات مشکلات تنفسی قلبی عوارض جراحی مانند عفونت زخم را افزایش می‌دهد به همین دلیل توصیه می‌شود قبل از انجام عمل جراحی سیگار کنار گذاشته شود بهتر است سیگار حداقل ۶ ماه قبل از عمل به طور کامل تعطیل شود.

عدم استعمال دخانیات قبل از جراحی نیز مفید است به خاطر این که با کاهش میزان co۲ اکسیژن رسانی بهتر صورت می گیرد.

 از لاک و رژ لب استفاده نکنید.

پوست می‌تواند نشانه‌ای برای تجمع میکروب‌ها باشد.

لازم است شب قبل از عمل بیمار دوش بگیرد با صابون های ضد عفونی کننده بدن خود را شستشو دهد.

بیمار ناخن های دست و پا را بگیرد ، دندانها را مسواک بزنند.

جواهر آلات، انگشتر، دستبند، ساعت، گردنبند، عینک، لنز چشم و پروتز را پیش از عمل از بدن خود جدا کنید.

خانم‌ها لاک و آرایش خود را پاک کند.

از خود درمانی پرهیز شود.

از مصرف خودسرانه برخی داروها مانند داروهای ضد اسید معده، خواب آور و آرام بخش، مسکن ها حداقل از ۱۵ روز قبل از عمل پرهیز شود.

در خصوص داروهایی که مصرف کرده اید با پزشک و جراح خود صحبت کنید چون امکان هر نوع تداخل دارویی وجود دارد.

توجه داشته باشید مصرف داروهایی مانند آسپیرین، ویتامین E  و یا داروهای ضد انعقاد که باعث رقیق شدن خون میشود احتمال خونریزی را بالا میبرند و باید از دو هفته قبل جراحی با مشاوره پزشک جراح قطع شوند.
در نتیجه در گام اول از مصرف خودسرانه داروها بپرهیزید و در گام بعدی ، پزشک و دکتر بیهوشی را در جریان تمام داروهای مصرفی تان قرار دهید.
توجه کنید که منظور از داروها حتی ویتامین ها مانند ویتامین E ، مکمل ها و داروهای گیاهی نیز است.

اگر دو سه روز قبل عمل دچار مشکلاتی مانند تبخال ، سرماخوردگی ، آنفولانزا ، برونشیت ، آنژین ، عفونت ادراری و غیره شدید ، تاریخ عمل را تغییر دهید.

 

آخرین سونوگرافی ، سی تی اسکن ، یا M.R.I انجام شده را حتما روز عمل به همراه داشته باشید.

  • بهمدت ۶-۸ ساعت چیزی نخورید و نیاشامید. خالی بودن معده ، احتمال تهوع طی عمل جراحی و بعد آ عمل را کاهش میدهد.
  • از ۲-۳ روز قبل از عمل روزی دوبار اجابت مزاج داشته باشید.
  • از ۲ روز قبل عمل ناف با بتادین شسته شود.
  • محل برش ها را تمیز و خشک نگه دارید. برای تمیز کردن آن ها می توانید از آب و صابون استفاده کنید.
  • محل عمل را شب قبل از عمل فقط با ریش تراش برقی شیو نمایید.

داروهای زیر از سه روز قبل عمل جهت آماده سازی روده طبق دستور میشود.

Cap Tetracyclin 250mg                           هر ۸ ساعت یک عدد

Tab Metronidazole 250mg                       هر ۸ ساعت یک عدد

Gel Laxi – gel                                      هر ۸ ساعت دو قاشق غذاخوری همراه با اب فراوان

  حتما جهت جلوگیری از بروز تبخال از هفته قبل عمل روی لب ها و همچنین محل هایی که سابقه تبخال وجود دارد پماد استعمال شود.

Topical Oint Accyclovir                            هر ۸ ساعت موضعی

ژل مترونیدازول شب ها یک اپلیکاتور داخل واژن ( دختر خان هایی که ویرجین هستند نیازی نیست. )

Gel Metronidazole

 

 

چه اتفاقی در طول لاپاراسکوپی رخ می دهد؟

پس از بیهوشی یک برش کوچک در داخل و یا زیر ناف و یا در هر ناحیه دیگری از شکم ایجاد می‌شود.
لاپاراسکوپ از طریق این برش کوچک وارد شکم می شود.
در طول عمل شکم با یک گاز پر می شود.
پر کردن شکم با گاز اجازه می‌دهد ارگانهای داخل لگن مانند رحم و تخمدان ها بسیار واضح تر دیده شوند.
دوربین متصل به لاپاراسکوپ ارگانهای لگن را روی یک مانیتور نشان می دهد.
برش های کوچک دیگر روی شکم برای ورود ابزارهای جراحی ایجاد می شود و پروسه جراحی انجام میشود.

پس از لاپاراسکوپی چه اتفاقی می افتد؟

بعد از جراحی ابزارها و بیشتر گاز دمیده شده از شکم خارج می‌شوند.
برش های ایجاد شده بخیه می شوند.
مددجو به اتاق ریکاوری منتقل می‌شود.
احساس خواب آلودگی و حالت تهوع برای چندین ساعت بعد از عمل  بدنبال داروهای بیهوشی طبیعی است.
در اکثر پروسیجرهای جراحی لاپاراسکوپی، معمولاً مددجو بعد از یک روز از بیمارستان ترخیص می‌شود.

پس از ۳ تا ۴ روز حال عمومی بیمار بهبود کامل می‌یابد و قادر به انجام امور روزمره خواهد بود .
هنگام ترخیص بهتر است مددجو همراه داشته باشد.

مراقبت های بعد از لاپاراسکوپی

پس از عمل ممکن است درد جزئی و کبودی در ناحیه برش ها داشته باشید.

از طرفی ممکن است به علت استفاده از گاز دی اکسید کربن حین عمل ، در ناحیه شانه ها و قفسه سینه درد داشته باشید این درد طی چند روز خود به خود از بین خواهد رفت.

ممکن است به علت استفاده از لوله راه هوایی در ناحیه نای و گلو درد داشته باشید که مصرف آب نبات و یا قرص‌های گلو می تواند به کاهش درد کمک کند.

طبیعی است که به علت بیهوشی حالت تهوع داشته باشید.

استفاده از گرما یا سرما نظیر حمام آب گرم، کمپرس گرم یا سرد می تواند درد را کاهش داده و کنترل کند.

تغییر وضعیت می تواند به تخفیف درد و ناراحتی شما کمک کند.

در دو روز اول پس از جراحی داروهای مسکن ( دیکلوفناک مقعدی ) برای شما تجویز می شود حین درد می توانید از آنها استفاده کنید.

استفاده از جوراب واریس بالای ران حداقل تا یک ماه پس از عمل الزامی می باشد.

روزانه به ازای هر دو ساعت استراحت ۱۵ دقیقه راه بروید.

شب بعد از جراحی غذاهای سبک مصرف کنید سپس در روزهای بعد رژیم پرکالری پُر پروتئین داشته باشید.

غذای سالم غذای با فیبر بالا مثل سبزیجات و میوه نان و غلات است.

در روز اول بعد از عمل مصرف مایعاتی چون آب سیب، لیموناد زنجبیلی و غذاهای سبک مانند نان قندی، نان تست از ناراحتی معده جلوگیری می کند.

مایعات بسیار فراوان بنوشید.

هر روز حداقل ۵ عدد میوه و سبزیجات تازه استفاده کنید.

بهتر است به مدت ۴۸ ساعت از نوشیدن نوشابه های گازدار خودداری کنید.

روز اول بعد جراحی نباید باند از روی زخم برداشته شود.

روز بعد از جراحی می توانید بانداژ روی زخمها را بردارید.

۲۴ ساعت بعد از جراحی دوش گرفتن مانعی ندارد.

خیس شدن محل زخم ایرادی ندارد اما بعد از دوش گرفتن به آرامی و با سشوار این نواحی را خشک کنید زیرا رطوبت می تواند منجر به ایجاد عفونت در محل زخم شود.

سه روز بعد از جراحی چسب جراحی را از روی زخم تن جدا کنید.

طبیعی است که تا چند روز پس از جراحی در بیماری های زنان خونریزی خفیف واژینال وجود داشته باشد.

بعد از لاپاراسکوپی فرد اجازه رانندگی تا یک هفته ندارد.

ده روز اول روزی یک بار اجابت مزاج داشته باشید.

باید بعد از لاپاراسکوپی از لباسی استفاده کنید که تنگ نباشد و با شکم و زخم هایتان تماسی نداشته باشد.

به مدت یک هفته از ورزش کردن و بلند کردن اجسام سنگین اجتناب کنید.

فشار به عضلات شکم می تواند باعث به وجود آمدن فتق شکم شود .

تا یک ماه بعد از عمل از شکم بند بعد از جراحی استفاده کنید.

ورزش های شکمی بعد از سه ماه شروع شوند.

به طور منظم پیاده روی کنید.

اگر قبل از لاپاراسکوپی و ورزش نمی گردید فعالیت‌های خود را به تدریج افزایش دهید.

از انجام فعالیت های سنگین و ورزش اجتناب کنید ، پزشک زمانی را که می توانید فعالیت های روزمره خود را از سر بگیرید به شما یادآور خواهد شد.

از مصرف سیگار و الکل اجتناب کنید.

نزدیکی بعد از دو ماه بلامانع است.

در صورت مشاهده دردهای شدید شکمی، تهوع و استفراغ طولانی، خونریزی شدید واژینال و یا خونریزی در محل برش، درد در هنگام دفع ادرار یا مدفوع و تب بالای ۳۸ درجه باید سریعاً به پزشک خود مراجعه کنید.